در ﻗﺮآن ﺗﺎﻛﻴﺪ ﻓﺮاواﻧﻲ ﺑﺮ اﻫﻤﻴﺖ و ارزش ﺗﻔﻜر،ﺗﻌﻘﻞ و ﻋﻠﻢ ﺷﺪه اﺳﺖ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ
در ﺳﻨﺖ ﻧﻴﺰ اﻳﻦ اﻫﻤﻴﺖ ﺗﻜﺮار ﺷﺪه اﺳﺖ. در اﻳﻨﺠﺎ ﭼﻨﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ را ذﻛﺮ ﻣﻲ
ﻛﻨﻴﻢ:
ﻗُﻞْ ﻫﻞْ ﻳﺴﺘَﻮِي اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻳﻌﻠَﻤﻮنَ واﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻟَﺎ ﻳﻌﻠَﻤﻮنَ إِﻧﱠﻤﺎ ﻳﺘَﺬَﻛﱠﺮُ
أُوﻟُﻮا
اﻟْﺄَﻟْﺒﺎبِ (زﻣر9)
ﺗﺮﺟﻤﻪ: ﺑﮕﻮ آﻳﺎ ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﻣﻰ داﻧﻨﺪ و ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﻧﻤﻰ داﻧﻨﺪ ﻳﻜﺴﺎﻧﻨﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﺧﺮدﻣﻨﺪاﻧﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ.
إِنﱠ ﺷَﺮﱠ اﻟﺪواب ﻋﻨﺪ اﻟﻠّﻪ اﻟﺼﻢ اﻟْﺒﻜْﻢ اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻻَ ﻳﻌﻘﻠُﻮنَ (اﻧﻔﺎل22)
ﺗﺮﺟﻤﻪ: ﻗﻄﻌﺎ ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺟﻨﺒﻨﺪﮔﺎن ﻧﺰد ﺧﺪا ﻛﺮان و ﻻﻻﻧﻰ اﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻌﻘﻞ ﻧﻤﻲکنند.
آل ﻋﻤﺮان:
إِنﱠ ﻓﻲ ﺧَﻠْﻖِ اﻟﺴﻤﺎوات واﻷَرضِ واﺧْﺘﻼَف اﻟﻠﱠﻴﻞِ واﻟﻨﱠﻬﺎرِ ﻵﻳﺎت ﻟﱢﺄُوﻟﻲ اﻷﻟْﺒﺎبِ
(190) اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻳﺬْﻛُﺮُونَ اﻟﻠّﻪ ﻗﻴﺎﻣﺎ وﻗُﻌﻮدا وﻋﻠَﻰ ﺟﻨُﻮﺑِﻬِﻢ وﻳﺘَﻔَﻜﱠﺮُونَ ﻓﻲ ﺧَﻠْﻖِ
اﻟﺴﻤﺎوات واﻷَرضِ رﺑﻨَﺎ ﻣﺎ ﺧَﻠَﻘْﺖ ﻫﺬا ﺑﺎﻃﻼً ﺳﺒﺤﺎﻧَﻚ ﻓَﻘﻨَﺎ ﻋﺬَاب اﻟﻨﱠﺎرِ (191)
ﺗﺮﺟﻤﻪ: ﻣﺴﻠﻤﺎ در آﻓﺮﻳﻨﺶ آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ و در ﭘﻰ
ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ آﻣﺪن ﺷﺐ و روز ﺑﺮاى ﺧﺮدﻣﻨﺪان ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻳﻰ اﺳﺖ (190) ﻫﻤﺎﻧﺎن ﻛﻪ ﺧﺪا را اﻳﺴﺘﺎده
و ﻧﺸﺴﺘﻪ و ﺑﻪ ﭘﻬﻠﻮ آرﻣﻴﺪه ﻳﺎد ﻣﻰ ﻛﻨﻨﺪ و در آﻓﺮﻳﻨﺶ آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ ﻓﻜﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ. ﭘﺮوردﮔﺎرا
اﻳﻨﻬﺎ را ﺑﻴﻬﻮده ﻧﻴﺎﻓﺮﻳﺪه اى ﻣﻨﺰﻫﻰ ﺗﻮ ﭘﺲ ﻣﺎ را از ﻋﺬاب آﺗﺶ دوزخ در اﻣﺎن ﺑﺪار (191)
ﻗﺎل اﻟﻨﺒﻲ: ﻣﻦ ﺳﻠﻚ ﻃﺮﻳﻘﺎ ﻳﻄﻠﺐ ﺑﻪ ﻋﻠﻤﺎ ﺳﻬﻞ اﷲ ﻟﻪ
ﻃﺮﻳﻘﺎ اﻟﻲ اﻟﺠﻨﻪ ﺻﺤﻴﺢ ﺑﺨﺎري (27/1)
ﺗﺮﺟﻤﻪ: ﻛﺴﻲ ﻛﻪ راﻫﻲ را در ﻃﻠﺐ ﻋﻠﻢ ﻃﻲ ﻛﻨﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ
راﻫﻲ ﺑﻪ ﺑﻬﺸﺖ را ﺑﺮاﻳﺶ ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ.
اﻣﺎ آﻳﺎ ﻣﻨﻈﻮر از ﻋﻠﻢ ارزﺷﻤﻨﺪ در اﺳﻼم, ﻫﻤﻪ ي ﻋﻠﻮم
اﺳﺖ؟ ﺧﻴﺮ. ﻣﻨﻈﻮر از اﻳﻨﻬﻤﻪ ﺗﺎﻛﻴﺪ ﺑﺮ ﻋﻠﻢ, ﻋﻠﻢ دﻳﻦ اﺳﺖ و ﺗﻌﻘﻞ و ﺗﻔﻜﺮ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ اﺳﻼم،
ﺗﻌﻘﻞ و ﺗﻔﻜﺮ در دﻳﻦ اﺳﺖ.
ﺑﺮاي اﺛﺒﺎت اﻳﻦ اﻣﺮ ﺷﻮاﻫﺪ ﺑﺴﻴﺎري وﺟﻮد دارد از ﺟﻤﻠﻪ:
اول: اﮔﺮ در ﻛﻠﻴﻪ ي آﻳﺎﺗﻲ ﻛﻪ در آﻧﺎن از ﻋﻠﻢ, ﺗﻔﻜﺮ
و ﺗﻌﻘﻞ ﻳﺎدﺷﺪه دﻗﺖ ﻛﻨﻴﺪ ﻫﻤﮕﻲ در زﻣﻴﻨﻪ ي اﻳﻤﺎن و ﻋﻤﻞ ﺑﻪ اﺳﻼم اﺳﺖ. ﺑﺮاي ﻣﺜﺎل ﺑﻪ آﻳﺎت
زﻳﺮ ﺗﻮﺟﻪ ﻛﻨﻴﺪ:
أَﻣﻦْ ﻫﻮ ﻗَﺎﻧﺖ آﻧَﺎء اﻟﻠﱠﻴﻞِ ﺳﺎﺟِﺪا وﻗَﺎﺋﻤﺎ ﻳﺤﺬَر
اﻟْاﺧﺮَةَ وﻳﺮْﺟﻮ رﺣﻤﺔَ رﺑﻪ ﻗُﻞْ ﻫﻞْ ﻳﺴﺘَﻮِي اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻳﻌﻠَﻤﻮنَ واﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻟَﺎ ﻳﻌﻠَﻤﻮنَ
إِﻧﱠﻤﺎ ﻳﺘَﺬَﻛﱠﺮُ أُوﻟُﻮا اﻟْﺄَﻟْﺒﺎبِ (زﻣﺮ9)
ﺗﺮﺟﻤﻪ: [آﻳﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﻛﺴﻰ (ﻛﺎﻓﺮ) ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ] ﻳﺎ آن ﻛﺴﻰ
ﻛﻪ در ﻃﻮل ﺷﺐ در ﺳﺠﺪه و ﻗﻴﺎم اﻃﺎﻋﺖ و از آﺧﺮت ﻣﻰ ﺗﺮﺳﺪ و رﺣﻤﺖ ﭘﺮوردﮔﺎرش را اﻣﻴﺪ دارد
ﺑﮕﻮ آﻳﺎ ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﻣﻰ داﻧﻨﺪ و ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﻧﻤﻰ داﻧﻨﺪ ﻳﻜﺴﺎﻧﻨﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﺧﺮدﻣﻨﺪاﻧﻨﺪ ﻛﻪ (ﻣﺘﺬﻛﺮ) ﻣﺘﻮﺟﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ.
ﻣﻨﻈﻮر آﻳﻪ ﻛﺎﻣﻼ واﺿﺢ اﺳﺖ ﻳﻌﻨﻲ ﻛﺴﺎﻧﻴﻜﻪ در ﻃﻮل ﺷﺐ
ﺑﻪ اﻃﺎﻋﺖ ﺧﺪا ﻣﺸﻐﻮﻟﻨﺪ،ﻋﻠﻢ دارﻧﺪ (ﻳﻌﻠﻤﻮن) و در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻛﺴﺎﻧﻴﻜﻪ ﻋﺒﺎدت ﻧﻤﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻋﻠﻢ ﻧﺪارﻧﺪ
(ﻻ ﻳﻌﻠﻤﻮن) ﺑﻨﺎﺑﺮ اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر از ﻋﻠﻢ, ﻋﻠﻢ ﺑﻪ ﺧﺪا و دﻳﻦ اﺳﺖ. ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آﻳﺎت 191-190آل ﻋﻤﺮان
ﻛﻪ در ﺑﺎﻻ ذﻛﺮ ﺷﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ي ﻋﺎﻟﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ از اﻳﻨﻜﻪ ﺗﻔﻜﺮ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻗﺮآن ﺗﻔﻜﺮي اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮ
ﺑﻪ اﻳﻤﺎن ﺷﻮد:
ﺗﺮﺟﻤﻪ: ﻣﺴﻠﻤﺎ در آﻓﺮﻳﻨﺶ آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ و در ﭘﻰ
ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ آﻣﺪن ﺷﺐ وروز ﺑﺮاى ﺧﺮدﻣﻨﺪان ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻳﻰ اﺳﺖ ﻫﻤﺎﻧﺎن ﻛﻪ ﺧﺪا را اﻳﺴﺘﺎده و ﻧﺸﺴﺘﻪ و ﺑﻪ ﭘﻬﻠﻮ آرﻣﻴﺪه
ﻳﺎد ﻣﻰ ﻛﻨﻨﺪ و در آﻓﺮﻳﻨﺶ آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ ﻓﻜﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ. ﭘﺮوردﮔﺎرا اﻳﻨﻬﺎ را ﺑﻴﻬﻮده ﻧﻴﺎﻓﺮﻳﺪه
اى ﻣﻨﺰﻫﻰ ﺗﻮ ﭘﺲ ﻣﺎ را از ﻋﺬاب آﺗﺶ دوزخ در اﻣﺎن ﺑﺪار (191)
دوم: اﻳﻨﺪو آﻳﻪ از ﺳﻮره ي اﻧﻔﺎل را ﻣﺠﺎور ﻫﻢ ﺑﮕﺬارﻳﺪ:
إِنﱠ ﺷَﺮﱠ اﻟﺪواب ﻋﻨﺪ اﻟﻠّﻪ اﻟﺼﻢ اﻟْﺒﻜْﻢ اﻟﱠﺬﻳﻦَ
ﻻَ ﻳﻌﻘﻠُﻮنَ (اﻧﻔﺎل 22)
ﺗﺮﺟﻤﻪ: ﻗﻄﻌﺎ ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺟﻨﺒﻨﺪﮔﺎن ﻧﺰد ﺧﺪا ﻛﺮان و ﻻﻻﻧﻰ
اﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻌﻘﻞ ﻧﻤﻲکنند.
إِنﱠ ﺷَﺮﱠ اﻟﺪواب ﻋﻨﺪ اﻟﻠّﻪ اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻛَﻔَﺮُواْ ﻓَﻬﻢ
ﻻَ ﻳﺆْﻣﻨُﻮنَ (اﻧﻔﺎل 55)
ﺗﺮﺟﻤﻪ: ﻗﻄﻌﺎ ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺟﻨﺒﻨﺪﮔﺎن ﭘﻴﺶ ﺧﺪا ﻛﺴﺎﻧﻰ اﻧﺪ
ﻛﻪ ﻛﻔﺮ ورزﻳﺪﻧﺪ واﻳﻤﺎن ﻧﻤﻰ آورﻧﺪ
ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻳﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد: ﻛﻔﺮ و ﺑﻲ اﻳﻤﺎﻧﻲ ﺗﻌﻘﻞ ﻧﻜﺮدن, ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ: اﻳﻤﺎن = تعقل
ﺳﻮم: أَم ﺗَﺤﺴﺐ أَنﱠ أَﻛْﺜَﺮَﻫﻢ ﻳﺴﻤﻌﻮنَ أَو ﻳﻌﻘﻠُﻮنَ
إِنْ ﻫﻢ إِﻟﱠﺎ ﻛَﺎﻟْﺄَﻧْﻌﺎمِ ﺑﻞْ ﻫﻢ أَﺿَﻞﱡ ﺳﺒِﻴﻠًﺎ (ﻓﺮﻗﺎن 44)
ﺗﺮﺟﻤﻪ: آﻳﺎ ﮔﻤﺎن دارى ﻛﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮﺷﺎن
(ﻛﻔﺎر) ﻣﻰ ﺷﻨﻮﻧﺪ ﻳﺎ ﻣﻰ اﻧﺪﻳﺸﻨﺪ آﻧﺎن ﺟﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭼﻬﺎرﭘﺎﻳﺎن ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﺑﻠﻜﻪ ﮔﻤﺮاه ﺗﺮﻧﺪ.
در آﻳﻪ ﻓﻮق ﻛﻔﺎر را ﻓﺎﻗﺪ ﺗﻌﻘﻞ
ﻗﻠﻤﺪاد ﻛﺮده اﺳﺖ. ﺑﻌﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ﻛﻔر ﻋﺪم ﺗﻌﻘﻞ است.
ﭼﻬﺎرم: وﻗَﺎﻟُﻮا ﻟَﻮ ﻛُﻨﱠﺎ ﻧَﺴﻤﻊ أَو ﻧَﻌﻘﻞُ ﻣﺎ
ﻛُﻨﱠﺎ ﻓﻲ أَﺻﺤﺎبِ اﻟﺴﻌﻴﺮِ (ﻣﻠﻚ 10)
ﺗﺮﺟﻤﻪ: و (ﻛﺎﻓﺮان) ﮔﻮﻳﻨﺪ اﮔﺮ ﺷﻨﻴﺪه ﺑﻮدﻳﻢ ﻳﺎ ﺗﻌﻘﻞ
ﻛﺮده ﺑﻮدﻳﻢ در دوزﺧﻴﺎن ﻧﺒﻮدﻳﻢ.
در اﻳﻦ آﻳﻪ اﺻﺤﺎب ﺟﻬﻨﻢ را ﻓﺎﻗﺪ ﺗﻌﻘﻞ ﻣﻲ داﻧﺪ. اﻳﻦ
ﺗﻔﺤﺺ را ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ در ﺑﻘﻴﻪ ي آﻳﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﻟﻐﺖ ﻓﻜﺮ ﻳﺎ ﻋﻘﻞ و ﻳﺎ ﻋﻠﻢ دارﻧﺪ اداﻣﻪ دﻫﻴﺪ ﺑﻪ
ﻫﻤﻴﻦ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻲ رﺳﻴﺪ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻛﻠﻴﻪ ي آﻳﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻋﻠﻢ و ﺗﻌﻘﻞ در ﻗﺮآن
ﻛﻪ ﭼﻨﺪ ﻣﻮرد آن ذﻛﺮ ﺷﺪ(, ﻛﺴﻲ ﻛﻪ اﻳﻤﺎن ﻧﺪارد ﻓﺎﻗﺪ ﺗﻌﻘﻞ و ﺗﻔﻜﺮ و ﻋﻠﻢ ﺑﺤﺴﺎب ﻣﻲ آﻳﺪ ﻫﺮ
ﭼﻨﺪ اﺳﺘﺎد رﻳﺎﺿﻲ ﻳﺎ ﻧﺠﻮم و ﻳﺎ ﻓﻴﺰﻳﻚ ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻪ ﺑﻴﺎن دﻳﮕﺮ, ﻋﻠﻤﻲ ﻛﻪ ﻳﺎدﮔﻴﺮي و آﻣﻮزﺷﺶ
ﺻﻮاب دارد و ﻣﻌﻠﻢ و ﻣﺘﻌﻠﻤﺶ ﻣﺤﺘﺮم اﺳﺖ داﻧﺶ دﻳﻦ اﺳﺖ.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر